MBSmustafa burakçocuk doktoru · bodrum
← Tüm karar rehberleri
Kaka ve tuvaletAdım adım rehber

Ek gıdaya başladık, kabız oldu

Kısa cevap

Kakanın sert ve ağrılı olması, kaç günde bir yaptığından daha önemli. Ek gıda alan bebekte önceden sorunsuz yediği armut veya eriği yumuşatıp ezerek sunabilirsiniz. Anne sütünü ve mamayı sürdürün; mamayı sulandırmayın. Tekrarlayan ağrıda görüşün; yeşil kusma veya şiş karında acile başvurun.

Aşağıdaki sorularla çocuğunuzun durumuna göre ilk adımı ve ne zaman yardım almanız gerektiğini gözden geçirebilirsiniz.

Yazan: Dr. Mustafa Burak SevenÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı · Acıbadem Bodrum HastanesiSon güncelleme (dil ve anlatım):

ADIM ADIM BAKALIMÖnce güvenlik

Önce kontrol edelim: şu anda acil bir belirti var mı?

Bir tanesi bile varsa “Evet”i seçin.

  • Nefes alamıyor, belirgin zorlanıyor veya boğuluyor.
  • Dudakları ya da yüzü morarıyor.
  • Uyandıramıyorsunuz veya size normal tepki vermiyor.
  • Havale / nöbet devam ediyor.
Bunu nasıl anlayacağım?

Nefes alırken kaburgaların altında içeri çekilme, inleme veya nefes duraklaması dikkat gerektirir. Uyanıklığını kontrol etmek için seslenin ve hafifçe dokunun; sarsmayın. Nefesinden veya tepkisinden emin değilseniz aşağıdaki belirsizlik seçeneğini seçin; açıklamayı tamamlamak için yardım istemeyi geciktirmeyin.

Bu soru dahil en fazla 5 kısa soru kaldı. Yanıtınıza göre daha erken tamamlanabilir.

Genel bilgilendirmedir; tanı koymaz, ilaç dozu belirlemez. Hekiminizin kişisel bakım ve acil başvuru planı önceliklidir.

Bu rehberi yakınınızla paylaşın.

Bağlantı yalnızca konuyu açar; yanıtlarınız paylaşılmaz.

İsim ve iletişim bilgisi istenmez. Yanıtlarınız bu sayfada kalır; yenilediğinizde veya kapattığınızda silinir.

Karar akışını metin olarak oku

Bu bölüm tüm olası yolları gösterir. Her sonuç yalnızca o sonuca yönlendiren yanıtlar için geçerlidir. Acil belirti varsa evdeki adımları denemeden yardım alın.

  1. Önce kontrol edelim: şu anda acil bir belirti var mı?

    • Nefes alamıyor, belirgin zorlanıyor veya boğuluyor.
    • Dudakları ya da yüzü morarıyor.
    • Uyandıramıyorsunuz veya size normal tepki vermiyor.
    • Havale / nöbet devam ediyor.

    Nefes alamama veya belirgin nefes güçlüğü, dudaklarda/yüzde morarma, uyandırılamama ya da normal yanıt vermeme, devam eden havale veya nefes almayı engelleyen boğulma.

    Nasıl anlayabilirim? Nefes alırken kaburgaların altında içeri çekilme, inleme veya nefes duraklaması dikkat gerektirir. Uyanıklığını kontrol etmek için seslenin ve hafifçe dokunun; sarsmayın. Nefesinden veya tepkisinden emin değilseniz aşağıdaki belirsizlik seçeneğini seçin; açıklamayı tamamlamak için yardım istemeyi geciktirmeyin.

  2. Aşağıdaki durumlardan hangisi var?

    Önce acil belirtileri ayırın. Emin değilseniz sağlık ekibine şimdi ulaşın; genel durumu bozuluyorsa 112.

    Nasıl anlayabilirim? İdrar azalmasını kendi alışılmış düzeniyle karşılaştırın: bezler daha az ıslanıyor veya tuvalete daha seyrek gidiyor mu? Belirgin azalma fark ettiyseniz belli bir saat dolsun diye beklemeyin.

  3. Bebeğiniz yaklaşık 6 aylık veya daha büyük mü?

    Daha küçük bebekte beslenme düzenini hekimle değerlendirin.

  4. Kaka gerçekten sert, tane tane veya ağrılı mı?

    Yalnızca sıklığın azalması kabızlık demek değildir.

  5. Ağrı tekrarlıyor, kaka tutuyor veya sorun birkaç gündür sürüyor mu?

    Beslenme düzenlemesi her kabızlıkta tek başına yeterli olmaz.

Gecikmeden değerlendirme

Bugün sağlık ekibiyle görüşün

  1. Kaka sorununa eklenen belirtiyi doktorunuza şimdi söyleyip bugün değerlendirme sağlayın; ulaşamıyor ve belirti sürüyorsa çocuk acile gidin.
  2. Bebek uyanık ve kusmadan rahat beslenebiliyorsa alışılmış anne sütü/formülünü sürdürün; daha büyük çocuk rahat yutuyorsa suyu küçük yudumlarla sunun.
  3. Kakayı çıkarmak için karnına bastırmayın veya makatına termometre, sabun, fitil ya da lavman uygulamayın. Kan varsa bölgeyi ılık suyla nazikçe temizleyip sürtmeden kurulayın.
  4. Yeşil/kanlı kusma, şiş karınla kusma, şiddetli ağrı, çok kanama veya siyah katran gibi kaka varsa şimdi acile gidin. Üç aydan küçükte 38 °C ve üzeri/36 °C altı sıcaklıkta veya yeni emme azalmasında beklemeyin.

Takip: Bugün değerlendirin; ciddi belirtilerde şimdi acile, morarma veya uyandırılamamada 112. Küçük bebekte yeni beslenme azalmasını ertesi güne bırakmayın.

Değerlendirme planı

Sertlik ve ağrıyı azaltacak planı belirleyin

  1. Alışılmış süt/formül öğününü koruyun; formülü kutudaki oranla hazırlayın. Kıvamını değiştirerek kaka yumuşatmaya çalışmayın.
  2. Ek gıda alıyorsa önceden tolere ettiği armut veya eriği yumuşak pişirip çatalla ezin; küçük bir porsiyon sunun. Yaklaşık 6 ay sonrasında yanında bardaktan birkaç yudum su teklif edin.
  3. Karnı şiş olmayan ve rahat yatan bebeğin bacaklarını nazikçe bisiklet gibi hareket ettirebilirsiniz; ağrısı olursa bırakın. Makat uyarısı, fitil veya lavman yapmayın.
  4. Sert ve ağrılı kaka tekrarladığında besin denemesini uzatmayın; 24–48 saat içinde görüşüp kaka yumuşatma tedavisi gerekip gerekmediğini belirleyin.

Takip: 24–48 saat içinde doktorla görüşün; doğumdan beri sorun veya ilk kakanın 48 saati geçmesi varsa bugün danışın. Yeşil kusma, şiş karın veya şiddetli ağrıda şimdi acile gidin.

Evdeki adımlar

Kıvama ve bebeğin rahatlığına bakın

  1. Normal anne sütü/formülünü sürdürün; ek gıda öğününde alışılmış, önceden tolere ettiği yiyeceğini küçük porsiyon sunun.
  2. Bir sonraki kakada kıvamı kontrol edin: yumuşak ve ağrısızsa sırf daha seyrek oldu diye fitil veya lavman vermeyin.
  3. Bez değişiminde karnın yeni şişip şişmediğine ve idrarın normal olup olmadığına bakın; bu değişikliklerde beklemeyin.

Takip: 48 saat içinde düzen değişikliği sürüyorsa danışın; ağrı, kan veya kusmada beklemeyin.

Evdeki adımlar

Sıvı ve besin çeşitliliğini düzenleyin

  1. Ek gıda öğününe önceden tolere ettiği yumuşak armut veya erik ekleyin: sertse pişirip çatalla ezin, küçük porsiyon sunun.
  2. Yaklaşık 6 ay sonrasında yanına açık veya alıştırma bardağı koyup birkaç küçük yudum su teklif edin; süt öğününü suyla değiştirmeyin.
  3. Anne sütünü sürdürün; formül kullanıyorsanız suyu önce ölçüp kutudaki silme ölçeği ekleyin, mamayı sulandırmayın.
  4. Bebek rahat ve karnı şiş değilse uyanıkken sırtüstü yatırıp bacaklarını nazikçe bisiklet gibi hareket ettirin; rahatsız olursa durun.
  5. Sonraki kakanın sertliği ve ağrısına bakın; makat uyarısı, fitil veya lavmanla kaka çıkarmaya çalışmayın.

Takip: 48 saat içinde rahatlama yoksa veya sert/ağrılı kaka yinelenirse doktorla görüşün; kusma ve şişlikte acile başvurun.

Gecikmeden değerlendirme

Şimdi çocuk acile başvurun

  1. Evde kaka çıkarma veya besleme denemesi yapmadan şimdi çocuk acile gidin; genel durumu kötü veya güvenli ulaşım mümkün değilse 112’yi arayın.
  2. Kusmayı/kakayı zorlamayın; lavman, fitil ya da yeni ilaç vermeyin. Bilinci azalmış veya yutamayan çocuğa ağızdan hiçbir şey vermeyin.
  3. Mümkünse bir yetişkin ulaşımı ayarlarken diğeri çocuğun yanında kalsın; nefesini ve tepkisini izlesin. Evrak veya fotoğraf hazırlamak için çıkışı geciktirmeyin.

Takip: Şimdi değerlendirme; morarma, bayılma veya uyandırılamamada 112.

Hemen değerlendirme

Rehberi bırakın, 112’yi arayın.

  1. Çocuğun yanından ayrılmayın; mümkünse başka bir yetişkinden yardım isteyin.
  2. 112’ye çocuğun yaşını, gördüğünüz belirtiyi ve bulunduğunuz açık adresi söyleyin.
  3. Telefondaki sağlık görevlisinin yönlendirmesini izleyin. Bilinci kapalı veya nefes almakta zorlanan çocuğa ağızdan yiyecek, içecek ya da ilaç vermeyin.

Takip: Şimdi yardım isteyin. Online yanıtı veya randevu saatini beklemeyin.

Hemen değerlendirme

Nefes veya bilinç belirsizliğinde beklemeyin.

  1. Çocuğun yanında kalın; nefes almakta zorlanıp zorlanmadığını ve size normal tepki verip vermediğini kontrol edin.
  2. Normal nefes aldığından veya normal yanıt verdiğinden emin değilseniz 112’yi arayıp gördüğünüz durumu anlatın.
  3. Yardım isterken bu rehberi tamamlamaya çalışmayın.

Takip: Acil değerlendirme için şimdi yardım alın.

Bebeklerde kabızlık, çocuklarda ishal ve kusma rehberlerinin tümü →

Kaynaklar ve kapsam

Bu akış genel bilgilendirme içindir. Çocuğun tüm bulgularını değerlendiremez; kesin tanı veya “tehlike yok” sonucu vermez. İlaç başlatma, kesme ve doz değişikliği için hekiminizin planını izleyin.

Karar akışının kaynak tarihi:

Başka bir sorum var →