MBSmustafa burakçocuk doktoru · bodrum
← Tüm karar rehberleri
Öksürük ve kreşAdım adım rehber

Öksürürken kusuyor

Kısa cevap

Öksürük nöbeti bitince nefesi ve genel durumu normale dönüyor mu, önce buna bakalım. Tam toparladıysa küçük miktarda sıvıyla başlayın. Kusma tekrarlıyor veya sıvı tutamıyorsa bugün değerlendirme alın. Morarma, nefes durması ya da küçük bebekte artan nöbetlerde beklemeyin.

Aşağıdaki sorularla çocuğunuzun durumuna göre ilk adımı ve ne zaman yardım almanız gerektiğini gözden geçirebilirsiniz.

Yazan: Dr. Mustafa Burak SevenÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı · Acıbadem Bodrum HastanesiSon güncelleme (dil ve anlatım):

ADIM ADIM BAKALIMÖnce güvenlik

Önce kontrol edelim: şu anda acil bir belirti var mı?

Bir tanesi bile varsa “Evet”i seçin.

  • Nefes alamıyor, belirgin zorlanıyor veya boğuluyor.
  • Dudakları ya da yüzü morarıyor.
  • Uyandıramıyorsunuz veya size normal tepki vermiyor.
  • Havale / nöbet devam ediyor.
Bunu nasıl anlayacağım?

Nefes alırken kaburgaların altında içeri çekilme, inleme veya nefes duraklaması dikkat gerektirir. Uyanıklığını kontrol etmek için seslenin ve hafifçe dokunun; sarsmayın. Nefesinden veya tepkisinden emin değilseniz aşağıdaki belirsizlik seçeneğini seçin; açıklamayı tamamlamak için yardım istemeyi geciktirmeyin.

Bu soru dahil en fazla 7 kısa soru kaldı. Yanıtınıza göre daha erken tamamlanabilir.

Genel bilgilendirmedir; tanı koymaz, ilaç dozu belirlemez. Hekiminizin kişisel bakım ve acil başvuru planı önceliklidir.

Bu rehberi yakınınızla paylaşın.

Bağlantı yalnızca konuyu açar; yanıtlarınız paylaşılmaz.

İsim ve iletişim bilgisi istenmez. Yanıtlarınız bu sayfada kalır; yenilediğinizde veya kapattığınızda silinir.

Karar akışını metin olarak oku

Bu bölüm tüm olası yolları gösterir. Her sonuç yalnızca o sonuca yönlendiren yanıtlar için geçerlidir. Acil belirti varsa evdeki adımları denemeden yardım alın.

  1. Önce kontrol edelim: şu anda acil bir belirti var mı?

    • Nefes alamıyor, belirgin zorlanıyor veya boğuluyor.
    • Dudakları ya da yüzü morarıyor.
    • Uyandıramıyorsunuz veya size normal tepki vermiyor.
    • Havale / nöbet devam ediyor.

    Nefes alamama veya belirgin nefes güçlüğü, dudaklarda/yüzde morarma, uyandırılamama ya da normal yanıt vermeme, devam eden havale veya nefes almayı engelleyen boğulma.

    Nasıl anlayabilirim? Nefes alırken kaburgaların altında içeri çekilme, inleme veya nefes duraklaması dikkat gerektirir. Uyanıklığını kontrol etmek için seslenin ve hafifçe dokunun; sarsmayın. Nefesinden veya tepkisinden emin değilseniz aşağıdaki belirsizlik seçeneğini seçin; açıklamayı tamamlamak için yardım istemeyi geciktirmeyin.

  2. Bebeğiniz 3 aydan küçük mü ve ateş ya da düşük vücut sıcaklığı kuşkusu var mı?

    3 aydan küçük bebekte 38 °C ve üzeri, 36 °C altı veya ölçemeseniz de ateş kuşkusu: diğer soruları beklemeyin.

  3. Nefes durması, morarma, yabancı cisim kuşkusu veya koyu yeşil/kanlı kusma var mı?

    Çocuk şu an rahat olsa bile bu öykü önemlidir.

  4. Küçük bebek mi; öksürük nöbetleri artıyor mu ya da boğmaca teması var mı?

    Özellikle üç aydan küçük bebeğin nöbetler hâlinde öksürüğü aynı gün değerlendirilmelidir.

  5. Kusma tekrar ediyor, sıvıyı tutamıyor veya idrarı belirgin azalmış mı?

    Kusma sadece öksürük sonrası görünse bile sıvı kaybı olabilir.

    Nasıl anlayabilirim? İdrar azalmasını kendi alışılmış düzeniyle karşılaştırın: bezler daha az ıslanıyor veya tuvalete daha seyrek gidiyor mu? Belirgin azalma fark ettiyseniz belli bir saat dolsun diye beklemeyin.

  6. Kusma yalnız yoğun öksürük sonunda bir kez oldu ve arada tamamen toparlıyor mu?

    Kusma öksürük olmadan da sürüyorsa başka nedenler değerlendirilmelidir.

  7. Son kontrol: yeni belirtiyle birlikte özel bir sağlık riski var mı?

    Çocuğun kişisel acil planı varsa onu uygulayın. Kanser tedavisinde ateş veya yeni hastalık belirtisinde şimdi acil değerlendirme gerekir.

  8. Son kontrol: yeni belirtiyle birlikte özel bir sağlık riski var mı?

    Çocuğun kişisel acil planı varsa onu uygulayın. Kanser tedavisinde ateş veya yeni hastalık belirtisinde şimdi acil değerlendirme gerekir.

Evdeki adımlar

Küçük miktarlarla besleyin ve izleyin

  1. Öksürük nöbeti bitip nefesi sakinleşene kadar yemek/içecek vermeye çalışmayın; uyanık çocuğu kucağınızda veya sandalyede dik tutun.
  2. Ardından bir-iki küçük yudum sıvı sunun; tutuyorsa küçük aralıklarla devam edin. Bebekte daha kısa ve sık emzirin.
  3. Sonraki öğünü küçük porsiyonla verin; doyduğunda bırakın. Büyük miktarı hızla içirmeyin.
  4. Burun tıkalıysa beslenmeden önce hazır serum fizyolojik ve nazik temizleme uygulayın; kusmayı/öksürüğü durdurmak için kendiniz ilaç başlamayın.

Takip: Kusma yeniden olursa veya nöbetler sürerse 24 saat içinde, sıvı alamama/solunum sorunu olursa hemen değerlendirme alın.

Hemen değerlendirme

Beklemeyin: şimdi acil değerlendirme

  1. Morarma, zor uyandırılma veya belirgin nefes güçlüğü varsa 112’yi arayın; çocukla kendi başınıza yola çıkmayın.
  2. Bu belirtiler yoksa da seçtiğiniz durum için şimdi en yakın acil servise başvurun; uygun randevu saatini beklemeyin.
  3. Olayın ne zaman başladığını ve öncesinde beslenme, boğulur gibi olma veya başka bir belirti olup olmadığını sağlık ekibine söyleyin.

Takip: Şimdi yardım alın; çevrim içi yanıt veya ertesi sabahı beklemeyin.

Gecikmeden değerlendirme

Öksürük nöbetlerini ve kusmayı bugün değerlendirelim

  1. Bugün çocuk hekimi, aile hekimi veya uygun sağlık birimiyle iletişim kurun; gün içinde değerlendirme sağlanamıyorsa acile başvurun.
  2. Nöbet bitip nefesi rahatlayana kadar yemek vermeyin; sonra küçük yudumlarla başlayın, büyük biberonu bitirmeye zorlamayın.
  3. Boğmaca teması varsa sağlık birimine gitmeden bildirin; küçük bebeklerle yakın teması azaltın.
  4. Nöbet sıklığını, beslenmesini, aşı geçmişini ve boğmaca temasını belirtin.

Takip: Bugün görüşün; belirgin nefes güçlüğü, morarma veya zor uyandırılmada beklemeden 112.

Gecikmeden değerlendirme

Özel sağlık riskinde bugün değerlendirme alın.

  1. Kişisel acil planı şimdi uygulayın; planda daha erken başvuru varsa beklemeyin.
  2. Takip ekibini şimdi arayın. Bugün değerlendirme sağlanamıyorsa uygun acil servise başvurun.
  3. Öksürük nöbeti bitip nefesi sakinleşene kadar yemek/içecek vermeye çalışmayın; uyanık çocuğu kucağınızda veya sandalyede dik tutun.
  4. Ardından bir-iki küçük yudum sıvı sunun; tutuyorsa küçük aralıklarla devam edin. Bebekte daha kısa ve sık emzirin.
  5. Sonraki öğünü küçük porsiyonla verin; doyduğunda bırakın. Büyük miktarı hızla içirmeyin.
  6. Burun tıkalıysa beslenmeden önce hazır serum fizyolojik ve nazik temizleme uygulayın; kusmayı/öksürüğü durdurmak için kendiniz ilaç başlamayın.

Takip: Bugün sağlık değerlendirmesi alın. Kendi acil planınızın gerektirdiği daha erken başvuruyu ertelemeyin.

Gecikmeden değerlendirme

Özel sağlık riskinde bugün değerlendirme alın.

  1. Kişisel acil planı şimdi uygulayın; planda daha erken başvuru varsa beklemeyin.
  2. Takip ekibini şimdi arayın. Bugün değerlendirme sağlanamıyorsa uygun acil servise başvurun.
  3. Bugün çocuk hekimi, aile hekimi veya uygun sağlık birimiyle iletişim kurun; gün içinde değerlendirme sağlanamıyorsa acile başvurun.
  4. Nöbet bitip nefesi rahatlayana kadar yemek vermeyin; sonra küçük yudumlarla başlayın, büyük biberonu bitirmeye zorlamayın.
  5. Boğmaca teması varsa sağlık birimine gitmeden bildirin; küçük bebeklerle yakın teması azaltın.
  6. Nöbet sıklığını, beslenmesini, aşı geçmişini ve boğmaca temasını belirtin.

Takip: Bugün sağlık değerlendirmesi alın. Kendi acil planınızın gerektirdiği daha erken başvuruyu ertelemeyin.

Hemen değerlendirme

Küçük bebekte şimdi çocuk acile başvurun.

  1. 3 aydan küçük bebekte bu sıcaklık bulgusu için şimdi çocuk acile gidin; ateş düşürücünün etkisini beklemeyin.
  2. Yaşını, ölçtüğünüz dereceyi, ölçüm yerini ve varsa verdiğiniz ilacı söyleyin. Ölçüm yapamadıysanız bunu belirtin.
  3. Morarma, nefes güçlüğü veya zor uyandırılma varsa 112’yi arayın.

Takip: Şimdi acil değerlendirme. Randevu veya çevrim içi mesaj yanıtını beklemeyin.

Hemen değerlendirme

Kanser tedavisinde yeni hastalık belirtisini bekletmeyin.

  1. Kişisel acil başvuru planını uygulayarak şimdi acil değerlendirmeye gidin.
  2. Tedavi ekibine haber verin; ulaşamamak başvuruyu geciktirmesin.
  3. Ateş ölçümünü ve kullandığı ilaçları söyleyin. Nefes veya bilinç sorunu varsa 112’yi arayın.

Takip: Şimdi değerlendirme; kanser tedavisinde ciddi enfeksiyon hızla ilerleyebilir.

Hemen değerlendirme

Rehberi bırakın, 112’yi arayın.

  1. Çocuğun yanından ayrılmayın; mümkünse başka bir yetişkinden yardım isteyin.
  2. 112’ye çocuğun yaşını, gördüğünüz belirtiyi ve bulunduğunuz açık adresi söyleyin.
  3. Telefondaki sağlık görevlisinin yönlendirmesini izleyin. Bilinci kapalı veya nefes almakta zorlanan çocuğa ağızdan yiyecek, içecek ya da ilaç vermeyin.

Takip: Şimdi yardım isteyin. Online yanıtı veya randevu saatini beklemeyin.

Hemen değerlendirme

Nefes veya bilinç belirsizliğinde beklemeyin.

  1. Çocuğun yanında kalın; nefes almakta zorlanıp zorlanmadığını ve size normal tepki verip vermediğini kontrol edin.
  2. Normal nefes aldığından veya normal yanıt verdiğinden emin değilseniz 112’yi arayıp gördüğünüz durumu anlatın.
  3. Yardım isterken bu rehberi tamamlamaya çalışmayın.

Takip: Acil değerlendirme için şimdi yardım alın.

Çocuklarda öksürük ve burun tıkanıklığı rehberlerinin tümü →

Kaynaklar ve kapsam

Bu akış genel bilgilendirme içindir. Çocuğun tüm bulgularını değerlendiremez; kesin tanı veya “tehlike yok” sonucu vermez. İlaç başlatma, kesme ve doz değişikliği için hekiminizin planını izleyin.

Karar akışının kaynak tarihi:

Başka bir sorum var →